• Spacer po parku na Giszowcu
    Spacer po parku na Giszowcu
  • Balkan Express fragment kolejki
    Balkan Express fragment kolejki
  • Os.Nikiszowiec zabudowa mostkowa
    Os.Nikiszowiec zabudowa mostkowa
  • Os.Nikiszowiec
    Os.Nikiszowiec
  • Katowicka Strefa Kultury-Muzeum Śląskie
    Katowicka Strefa Kultury-Muzeum Śląskie
  • Dach Międzynarodowego Centrum Kongresowego
    Dach Międzynarodowego Centrum Kongresowego
  • Katowicki "Spodek"
    Katowicki "Spodek"

2018-09-15 MACIERZ W KATOWICACH

 Kolejnym miejscem na mapie naszych krajoznawczych wypadów była stolica naszego województwa. Udaliśmy się tam w deszczową sobotę 15 września. 

 

Najpierw była prelekcja pana Janusza Gańczarczyka o historii miejsc, które przyszło nam zobaczyć, a potem naszym oczom ukazały się kolejno: Giszowiec, Nikiszowiec i Katowicka Strefa Kultury
 
Giszowiec - jest dziś jedną z dzielnic Katowic, położoną około 6 km na południowy-wschód od centrum miasta. Osiedle Giszowiec w Katowicach to unikatowa na skalę europejską kolonia robotnicza, zbudowana w latach 1906-1910 dla pracowników kopalni „Giesche” (później „Wieczorek”). Projekt osiedla wykonali architekci z Berlina Emil Georg Zillmann, którzy i zrealizowali tu ideał „miasta – ogrodu”, w którym pochodzący na ogół ze wsi górnicy czuliby się jak u siebie w domu. Stanęły tu wówczas najczęściej dwurodzinne parterowe domy mieszkalne, różniące się między sobą m.in. rodzajem przykrycia dachowego. Przy domach były ogródki i ubikacje, a na ulicach – hydranty. Mieszkańcom służyły:. gospoda, fabryka lodu, piekarnie, sklepy, kantyna, jadłodajnia, łaźnia, pralnia czy magiel. Kursowała tu nawet darmowa kolejka wąskotorowa zwana Balkan Ekspress. W latach 70 – tych ub.wieku 2/3  tej unikatowej zabudowy wyburzono (co stało się kanwą kultowego filmu Kazimierza Kutza „Paciorki jednego różańca”) i  zbudowano Osiedle Stanisława Staszica.
 
Nikszowiec - zabytkowa zabudowa mieszkaniowa osiedla w Nikiszowcu powstała także według projektu Georga i Emila Zillmannów. W osiedlu poszczególne domy mieszkalne (trzykondygnacyjne o 12 mieszkaniach) łączone są w zamknięte pierścieniowo bloki, których jest 9. Każdy z tych trzykondygnacyjnych czteroboków został połączony z blokiem sąsiadującym zadaszonym mostkiem przerzuconym nad ulicą. W podwórzach znajdowały się pomieszczenia gospodarcze: chlewiki, komórki i piec do wypieku chleba. Typowe mieszkanie składało się z 2 pokoi z kuchnią i miało powierzchnię około 63 m².
Oba osiedla zostały opisane przez Małgorzatę Szejnert w książce Czarny ogród, a od 14 stycznia 2011 Nikiszowiec jest  zasłużenie Pomnikiem Historii. 
 
Wiele eksponatów w Muzeum Śląskim Katowicach poświęconych jest tym historycznym dzielnicom Katowic, m. in. malarstwo Edwarda Gawlika i Erwina Sówki. A samo muzeum jest niezwykle ciekawym elementem Katowickiej Strefy Kultury. Nowy kompleks budynków Muzeum Śląskiego, znajduje się na terenie dawnej Kopalni Węgla Kamiennego „Katowice. Główną część kompleksu architektonicznego stanowi siedmiokondygnacyjny  budynek, w którym aż 3 poziomy znajdują się pod ziemią. Nie sposób było w tak krótkim czasie zobaczyć wszystkiego,  ale to co udało nam się obejrzeć zachęca do kolejnych odwiedzin. A w Strefie Kultury zobaczyliśmy jeszcze: foyer siedziby Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia, spacerowaliśmy po dachu Międzynarodowego Centrum Kongresowego, podziwialiśmy wspaniale odnowiony „SPODEK”, a z Tarasu Widokowego usytuowanego w szybie          d. Kopalni „Katowice” podziwialiśmy panoramę już rozświetlonego wrześniowym słońcem miasta. Naprawdę było warto!
 

Tekst: Irena Skrzyżala
 
! poszerzona dokumentacja fotograficzna dostępna w zakładce:                     GALERIA ZDJĘĆ
 
1596